Skip to content

Akıllı Ulaşımda GTFS (General Transit Feed Specification) – I

akıllı şehir kavramının en temel alt kavramı ve olmazsa olmazı elbetteki akıllı ulaşım. akıllı ulaşımın temel amacını ise “a noktasından b noktasına en hızlı , ekonomik ve güvenli ulaşım” şeklinde özetleyebiliriz.

akıllı ulaşımı ise kendi içinde farklı alanlara ayırabiliriz. bunlara örnek verecek olursak

  • toplu ulaşım yapısı ve planlaması
  • sinyalizasyon ve yönlendirmeler
  • park sistemleri
  • trafik analizi ve navigasyon hizmeti

vb şeklinde sayıyı arttırabiliriz. şimdi gelelim yazımızın ana konusuna toplu taşıma ile a noktasından b noktasına erişim olayına.

bir şekirde a noktasından b noktasına gitmek istediğimizi düşünelim. bunun için neler gerekmektedir aklımıza gelebilecekleri yazmaya çalışalım.

  • öncelikle cebinizde ulaşımı sonlandıracak seviyede para olması gerekmektedir ve toplu ulaşım sistemine ait ödeme sistemine sahip olmalısınız. güzergahtaki seferlere ait ücret bilgisini bilmelisiniz.
  • bineceğiniz ve ineceğiniz durakları bilmelisiniz
  • aktarma yapacaksanız aktarma noktalarını bilmelisiniz.
  • birden fazla alternatif varsa metro, vapur v.b. bu alternatifleri bilmelisiniz
  • ….

temel olarak en hızlı ve ekonomik olarak yolculuğu gerçekleştirmek için yukarıdaki bilgileri sahip olmalısınız. bu bilgileri bir düzen altında toplanması ve paylaşılması için   standart altında toplama gereksinimi sonucu oluşturulmuş standartlardan bir tanesi General Transit Feed Specification (GTFS) dir.

GTFS standartı ile toplu taşıma bilgileri için 13 farklı dosya – tablo oluşturulmuştur. Bu standart gereği 6 tanesi zorunludur. standartda kullanılan dosyalar ait temel açıklamalar aşagıdaki tabloda yer almaktadır. tablolar hakkında daha detaylı bilgi almak için dosya adları üzerine tıklayabilirsiniz.

Dosya adı Zorunluluk durumu Açıklaması
agency.txt gerekli verileri sağlayan bir veya daha fazla toplu ulaşım hizmeti sağlayan kurumlara ait bilgiler
stops.txt gerekli araçların yolcu indirme/birdirme yaptıkları noktalar.
routes.txt gerekli güzergah bilgisi yer alır. güzergah üzerinden birden fazla sefer bulunabilir.
trips.txt gerekli Güzergah üzerindeki tüm sefer bilgilerini içerir.

Her rota için geziler. Gezi, belirli bir saatte gerçekleşen iki veya daha fazla durak dizisidir.

stop_times.txt gerekli Toplu taşıma araçlarının duraklara ulaşma ve duraktan ayrılma zamanı yer alır.
calendar.txt gerekli Hizmetin ne zaman başlayıp bittiğini ve hizmetin mevcut olduğu haftanın günlerini belirtir.
calendar_dates.txt isteğe bağlı Calendar.txt dosyasında tanımlanan servisler için istisnaları içerir. örnek olarak resmi tatillerdeki değişimler.
fare_attributes.txt isteğe bağlı Toplu ulaşım kurumlarının güzergahlar için belirlediği ücret bilgileri yer almaktadır
fare_rules.txt isteğe bağlı Toplu ulaşım kurumlarının güzergahlar için belirlediği ücret bilgileri uygulama kuralları yer almaktadır.
shapes.txt isteğe bağlı bir güzergahın harita üzerinde temsil edilirken kullanılacak çizgi ve simgeler kuralları.
frequencies.txt isteğe bağlı Güzergahlardaki değişen servislere ait zaman bilgilerini, aradaki süre farkları içerir.
transfers.txt isteğe bağlı Transfer noktaları arasındaki aktarım için bağlantı kurallar. (30 dk içerisinde ücretsiz v.b. gibi)
feed_info.txt isteğe bağlı İçerik hakkında yayıncı, sürüm ve son kullanma bilgileri gibi ek bilgileri

dosyalar arasında temel bağlantıları gösteren diagram ise aşagıdaki yer almaktadır.

bu verilerin işletmeci, belediye v.b. bir organizasyon tarafından hazırlanıyor olması ve tüm geliştiricilere açılıyor olması gerekliki buraya kadar baktığımız temel bilgiler bir işe yarasın. ülkemiz için bu bilgilerin olduğu işletmeci belediye bilgisi ne yazıkkı iki elin parmakları kadar.

google, microsoft, yandex gibi şirketlerin harita uygulamaları üzerinden belirgin iller için navigasyon seçenekleri arasında toplu taşıma seçenekleri çıkmaktadır.

sadece bu alanda özelleşen moovit uygulmasına göre ülkemize toplu taşıma bilgisinin yer aldığı iller aşagıdaki gibidir. yani bu illere ait veriler bir şekilde paylaşılıyor – paylaşılmış durumdadır.

bu bilgilere ulaşabilirseniz gelişime açık olan bu alanda bir uygulama yazabilirsiniz. bu yazıyı yazarkent istanbul haricinde bu verilere ulaşamadığımı belirtmek isterim. verilere ulaştıktan sonra moovit tarzından bir hizmet sunabilmenin nasıl yapılacağını merak ediyorsanız

opentripplanner.org

adresini inceleyebilirsiniz. bu noktada esas girişim belediyelerin bu verileri hızlıca oluşturacakları ve günceleyecekleri bir arayüz servise sunmak daha sağlıklı olacaktır.

toplu ulaşım verisi konusunda ülkemizde en iyi şehir istanbul. bunun nedeni ise avrupa birliğinin akıllı şehirler projesinde pilot şehirlerden bir tanesi olması. proje nedir neler yapıldığını merak ediyorsanız www.citysdk.eu adresi size yardımcı olacaktır.

bir sonraki yazıda basit bir uygulama anlatmaya çalışacağım. yazı konusunda tarih net olmadığı için o işin detayını merak edenler

https://developers.google.com/transit/gtfs/
http://gtfs.org
https://github.com/opentripplanner
https://github.com/BlinkTagInc/gtfs-to-html

adreslerini inceleyebilirsiniz.

CORS-TR e dahil olan Kayseri’deki istasyonlar

kayserideki cors-tr noktalarına ait bilgiler aşagıda tablolar yer almaktadır. ulusal gnss konusunda bilgi almak için ise http://www.tusaga-aktif.gov.tr/ adresinden yararlanılabilir..

ADI SAHİBİ KONUM IP NO PORT NO
Kayseri Sabit 1 Kayseri Büyükşehir Belediyesi Büyükşehir Belediye Binası Üzeri 212.175.131.8 2138
Kayseri Sabit 2 KCETAŞ PınarbaşıKCETAŞ Binası Üzeri 95.9.233.243 2138
Kayseri Sabit 3 Kayseri Büyükşehir Belediyesi Yahyalıİtfaiye Binası Üzeri 5.11.170.239 2138

Kayseri Sabit 1 Ethernet Streaming :

Mode Protokol IP Adres IP Port Mesaj Tipi
Port I1 Server TCP 2138 RTCM3.x
Port I2 Server TCP 2139 RTCM2.3
Port I3 Server TCP 2137 CMR+
Port I4 Client TCP 78.186.124.38 2136 RTCM3.x
Port I5 Server TCP 2135 ATOM

Kayseri Sabit 2 Ethernet Streaming :

Mode Protokol IP Adres IP Port Mesaj Tipi
Port I1 Server TCP 2136 ATOM
Port I2 Server TCP 2137 CMR+
Port I3 Server TCP 2138 RTCM3.x
Port I4 Server TCP 2139 RTCM2.3

Kayseri Sabit 3 Ethernet Streaming :

Mode Protokol IP Adres IP Port Mesaj Tipi
Port I1 Server TCP 2138 RTCM3.x
Port I2 Server TCP 2130 RTCM3.x
Port I3 Server TCP 2137 CMR+
Port I4 Server TCP 2136 ATOM
Port I5 Server TCP 2101 RTCM3.x
Port I6 Server TCP 2139 RTCM2.3
Back To Top